Sokrates “Tek bildiğim şey hiçbir şey bilmediğimdir.” demiş. Demiş de acaba hangi ortamda, ne için demiş ?
Sokrates’in hiçbir yazılı eseri yoktur. Onunla ilgili bilgiler ağırlıklı olarak Platon’un kitaplarından elde edilir. Bu da bizim Sokrates’in söylediği bu sözü, hangi bağlamda söylediğini, hatta söyleyip söylemediğini kesin olarak bilmemizi engeller.
Bu sözü günümüzde kendilerini felsefeci gibi göstermeye çalışan insanlar kullanırlar. Ama bir felsefecinin herhangi bir insanın hiçbir şey bilmediğine inanması beklenemez.
Hepimiz az veya çok bir şeyler biliriz. En temel olarak yemek yemeyi, su içmeyi biliriz. Bunu bildiği halde “Ben hiçbir şey bilmiyorum.” diyen kişi, felsefeci değil, tek kelime ile yalancıdır.
Yine hiçbirimiz her şeyi bilemeyiz. Çünkü bilgi neredeyse sınırsızdır. Ve şunu da unutmayalım ki, hepimizin bir başkasından öğrenebileceği bir şey mutlaka vardır. Yani bir profesör, okuma bile bilmeyen bir insandan bir şeyler öğrenebilir.
FELSEFİ DÜŞÜNCELER - Aydın Rozental 
“Tek bildiğim şey hiçbir şey bilmediğimdir” sözünden kasıt var olan doğruların zamanın akışı içerisinde yanlışlanabileceğidir. 1000 yıl önce bilinen bir bilginin günümüzde sadece bir yalan olarak görülmesi de bunun bir kanıtıdır. Bu yüzden bilgi bilinmez, doğruluğu kabul edilir. Bilim de böyle yapar. Asla bir şeyin doğruluğunu körü körüne kabul etmez. Bilimde doğru yoktur kabul edilen vardır. Sözde anlatılmak istenen budur.
BeğenLiked by 1 kişi
Bilginin bilinmesi veya doğruluğunun kabul edilmesi aslında aynı anlama gelir. Elbette dediğiniz gibi doğru kabul edilenler zamanla yanlışlanabilir. Veya bildiklerimizin yanlış olduğu ortaya çıkabilir. Ben zaten genellikle yazılarımda bunu savunuyorum.
Şimdi, üsteki cümleyi kurduktan sonra, görmediğimiz, yazılı herhangi bir eseri olmayan bir insanın, bilimin henüz adlandırılmadığı bir çağda “Bu sözü kesin şunu ifade etmek için kullandı.” dersek, bu ciddi bir çelişki olur.
O yüzden yazımda söylediğim gibi Sokrates’in bu sözü hangi ortamda, ne için söylediği kesin olarak bilinmiyor.
BeğenLiked by 1 kişi
E tabiki zaten bu gibi sözlü kültürel ve felsefi ögelerde en fazla tahmin yürütülebilir ama benim bildiğim genel kanının sözün bu anlama geldiğini söylediği yönündedir tabi yanlış bilmiyorsam
BeğenBeğen